Βρυξέλλες, 5 Νοεμβρίου 2026

Διακοινοβουλευτική Συνεδρίαση της Επιτροπής Πολιτισμού και Παιδείας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για την εφαρμογή της Ευρωπαϊκής Πράξης για την Ελευθερία των Μέσων Ενημέρωσης

Ολοκληρώθηκαν οι διήμερες εργασίες της Διακοινοβουλευτικής Συνεδρίασης της Επιτροπής Πολιτισμού και Παιδείας (CULT) του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, με θέμα «την Εφαρμογή της Ευρωπαϊκής Πράξης για την Ελευθερία των Μέσων Ενημέρωσης» (EMFA), η οποία πραγματοποιήθηκε χτες και σήμερα στις Βρυξέλλες. Τη Βουλή των Ελλήνων εκπροσώπησαν οι βουλευτές της Διαρκούς Επιτροπής Μορφωτικών Υποθέσεων, κ.κ. Ευάγγελος Λιάκος και Στέφανος Παραστατίδης.

Στη συνεδρίαση συμμετείχαν μέλη εθνικών κοινοβουλίων, ευρωβουλευτές, εκπρόσωποι της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, της UNESCO, καθώς και φορείς που δραστηριοποιούνται στον τομέα των μέσων ενημέρωσης. Οι εργασίες επικεντρώθηκαν στην αξιολόγηση της επίδρασης της Ευρωπαϊκής Πράξης για την Ελευθερία των Μέσων Ενημέρωσης (EMFA) στο τοπίο των ειδήσεων, στη σχέση των μέσων ενημέρωσης με την ισότητα των φύλων, στις ψηφιακές πτυχές της νομοθεσίας και στην προώθηση της αξιόπιστης ενημέρωσης στο διαδίκτυο, καθώς και στη στήριξη του περιφερειακού οικοσυστήματος των μέσων ενημέρωσης.

Ο κ. Ευάγγελος Λιάκος, στην τοποθέτησή του, αναφέρθηκε στις προκλήσεις που δημιουργούν η τεχνητή νοημοσύνη και οι αλγόριθμοι για την αξιοπιστία της ενημέρωσης και τη διάκριση μεταξύ πραγματικού και κατασκευασμένου περιεχομένου, επισημαίνοντας τη σημασία της εφαρμογής της Ευρωπαϊκής Πράξης για την Ελευθερία των Μέσων Ενημέρωσης (EMFA). Ειδικότερα, αναφέρθηκε στον νόμο 5253/2025, με τον οποίο θεσπίστηκαν στην Ελλάδα μέτρα εφαρμογής του Κανονισμού, καθώς και στην ανάπτυξη Εθνικής Στρατηγικής για την Παιδεία στα Μέσα. Παράλληλα, υπογράμμισε τη σημασία των εγγυήσεων του άρθρου 18 της EMFA για την προστασία του δημοσιογραφικού περιεχομένου έναντι των πολύ μεγάλων διαδικτυακών πλατφορμών. Τόνισε, τέλος, ότι η αξιοπιστία της ενημέρωσης προϋποθέτει συλλογική ευθύνη από τις κυβερνήσεις, τις πλατφόρμες, τους δημοσιογράφους και τους πολίτες, ενώ επισήμανε ότι η προάσπιση της ελευθερίας της ενημέρωσης και η αναζήτηση της αλήθειας αποτελούν διαρκή προσπάθεια.

Ο κ. Στέφανος Παραστατίδης, στην παρέμβασή του σχετικά με τις ψηφιακές πτυχές της EMFA, υπογράμμισε τη σημασία των εγγυήσεων του άρθρου 18 για την προστασία του δημοσιογραφικού περιεχομένου από αδικαιολόγητους περιορισμούς εκ μέρους των πολύ μεγάλων διαδικτυακών πλατφορμών. Τόνισε επίσης την ανάγκη να καλύπτονται και οι ανεξάρτητοι και μικρότεροι πάροχοι μέσων ενημέρωσης. Για την αντιμετώπιση της παραπληροφόρησης, επισήμανε ότι αυτή δεν πρέπει να οδηγεί στον καθορισμό της αλήθειας από τις κυβερνήσεις, υπογραμμίζοντας την ανάγκη διάκρισης του παράνομου περιεχομένου και της συντονισμένης χειραγώγησης από την κριτική, τη σάτιρα και την πολιτική διαφωνία. Επικαλούμενος την Έκθεση του Ινστιτούτου Reuters για τις Ψηφιακές Ειδήσεις του 2026, σύμφωνα με την οποία η εμπιστοσύνη στις ειδήσεις στην Ελλάδα έχει υποχωρήσει στο 18%, τόνισε την ανάγκη διαφάνειας των αλγορίθμων, λογοδοσίας των πλατφορμών, ανεξάρτητης επαλήθευσης των γεγονότων και δίκαιης αμοιβής για το δημοσιογραφικό έργο που χρησιμοποιείται από συστήματα ΤΝ. Καταλήγοντας επισήμανε ότι η αποκατάσταση της εμπιστοσύνης προϋποθέτει την αντιμετώπιση της πολιτικής επιρροής, της συγκέντρωσης της ιδιοκτησίας, της έλλειψης διαφάνειας και της αδυναμίας λογοδοσίας.

 Ο κ. Παραστατίδης αναφερόμενος στην κατάσταση των Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης στην Ελλάδα, επισήμανε ότι, σε σύγκριση με το 2025, έχει σημειωθεί βελτίωση κυρίως ως προς τη διαφάνεια και όχι τόσο ως προς την ανεξαρτησία τους. Σημείωσε ότι έχει θεσπιστεί η υποχρέωση γνωστοποίησης των πραγματικών ιδιοκτητών των ΜΜΕ και των κρατικών διαφημίσεων που λαμβάνουν, καθώς και η δημιουργία εθνικής βάσης δεδομένων για την ιδιοκτησία των ΜΜΕ, η οποία δεν έχει ακόμη τεθεί σε εφαρμογή. Επισήμανε, ωστόσο, ότι οι νόμοι 5253/2025 και 5308/2026 δεν προβλέπουν αξιολόγηση των επιπτώσεων της συγκέντρωσης των μέσων ενημέρωσης στον πλουραλισμό και τη συντακτική ανεξαρτησία, όπως απαιτεί το άρθρο 22 της EMFA, καθώς οι συγχωνεύσεις εξακολουθούν να αξιολογούνται αποκλειστικά βάσει του δικαίου του ανταγωνισμού. Υπογράμμισε, επίσης, ότι η ιδιοκτησία των ελληνικών μέσων ενημέρωσης παραμένει συγκεντρωμένη σε μικρό αριθμό εφοπλιστών και επιχειρηματικών ομίλων με στενούς πολιτικούς δεσμούς και συμφέροντα σε τομείς που εξαρτώνται από το κράτος, σημειώνοντας ότι οι μεταρρυθμίσεις καθιστούν τη συγκέντρωση πιο ορατή, χωρίς να συμβάλλουν στον περιορισμό της.

Στη συνέχεια ο κ. Παραστατίδης  αναφέρθηκε στις νέες προκλήσεις που δημιουργεί η ψηφιακή τεχνολογία, όπως τα «deepfakes» που παράγονται με τη χρήση τεχνητής νοημοσύνης, καθώς και στην αναπαραγωγή έμφυλων στερεοτύπων. Ως προς την Ελλάδα, επισήμανε την υποεκπροσώπηση των γυναικών σε ηγετικές θέσεις και θέσεις λήψης αποφάσεων στις αίθουσες σύνταξης, ιδίως στα ιδιωτικά μέσα ενημέρωσης, αναφέροντας ότι στις δύο μεγαλύτερες ιδιωτικές τηλεοπτικές εταιρείες της χώρας οι γυναίκες κατέχουν μόλις το 14% των θέσεων στα διοικητικά συμβούλια. Παράλληλα, σημείωσε ότι, παρά τις προβλέψεις του νόμου 4604/2019 για την προώθηση της ουσιαστικής ισότητας των φύλων στην ΕΡΤ και στους ιδιωτικούς ραδιοτηλεοπτικούς φορείς, εξακολουθούν να απουσιάζουν στοχευμένα μέτρα και επίσημες απαιτήσεις εποπτείας για την ισόρροπη εκπροσώπηση των φύλων.

Τέλος, ο κ. Παραστατίδης τόνισε ότι η περιφερειακή ενημέρωση αποτελεί βασική δημοκρατική υποδομή, καθώς συμβάλλει στον έλεγχο των αποφάσεων των δημοτικών και περιφερειακών αρχών, της διαχείρισης δημόσιων έργων και χρηματοδοτήσεων, καθώς και της λειτουργίας νοσοκομείων και σχολείων. Αναφερόμενος στην Ελλάδα, σημείωσε ότι, παρά την ανακοίνωση μέτρων στήριξης των περιφερειακών μέσων, εξακολουθούν να υπάρχουν ερωτήματα ως προς τα κριτήρια και τη διαδικασία κατανομής της χρηματοδότησης και την ανεξαρτησία των εμπλεκόμενων φορέων. Επισήμανε επιπλέον ότι η χρηματοδότηση δεν διασφαλίζει από μόνη της τη βιωσιμότητα και την ανεξαρτησία της τοπικής δημοσιογραφίας, ενώ υπογράμμισε την ανάγκη αποφυγής νέων εμποδίων για τους μικρότερους παρόχους κατά την αδειοδότηση των περιφερειακών ραδιοτηλεοπτικών φορέων. Έθεσε το ερώτημα πώς η ΕΕ μπορεί να διασφαλίσει ότι η στήριξη των περιφερειακών μέσων ενισχύει ουσιαστικά την τοπική δημοσιογραφία και όχι απλώς τις επιχειρήσεις μέσων ενημέρωσης, υπογραμμίζοντας την ανάγκη προστασίας των δημοσιογράφων, ενίσχυσης των συνεταιριστικών και ανεξάρτητων μέσων και διασφάλισης της πρόσβασης όλων των πολιτών σε πλουραλιστική και αξιόπιστη ενημέρωση.

 Φωτογραφίες υψηλής ανάλυσης

Οι φωτογραφίες αναρτώνται για την πληρέστερη προβολή της κοινοβουλευτικής δραστηριότητας και η αναδημοσίευσή τους είναι ελεύθερη.





Επιστροφή